Köşe Yazısı Detay

Engelli mi? Engellenmiş mi?

Tuğçe Zeynep Abalı / Sosyolog

Engelli, bugünkü tanımıyla; insanların çoğunluğuna göre çeşitli oranlarda bedensel, görsel, zihinsel, işitsel vb gibi kısıta sahip olan kişidir. Engelliler üzerinde düşünürken ağır zihinsel engeli olanları bir kenara bırakıp hayatta söz sahibi olmaya çalışan engelliler üzerinden devam edeceğim.  

Engeliler için çoğu zaman ebeveynleri, okulda öğretmenleri yani hep başkaları konuşur, karar verir. Aslında engelliler kendilerini gayet iyi ifade etmekte, çeşitli dernek ve kuruluşlarla seslerini duyurmaya çalışmakta ama biz onları dinlememekte ısrar etmekteyiz. Engelli dediğimiz insanlar bugün iş hayatında olabilmek ya da en azından sokağa çıkabilmek için türlü engellerle karşılaşmaktadırlar. Ama bu engellerin çoğunu onlardan dinlemeden akıl bile edemezdim.

Çocukluktan ele alalım bir engelliyi. Dışarı çıkması, sosyalleşmesi neredeyse tamamen ailesine bağlıdır. Okula başladığında ise aldığı kaynaştırma raporuyla normal diye tabir ettiğimiz öğrencilerle okumak ve benzer bir müfredatı takip etmek zorundalar. Yazılanları göremiyor ya da konuşulanları duyamıyor diye kimsenin özel ilgilenmesi de gerekmiyor. Çünkü tamamen vicdana kalmış bir durum, ‘normal’ okuldaki öğretmen ‘normal’ çocuklarla müfredatı yürütmek için orada. Peki ya engelli okullarını kapatmak yerine, engelliler için gerekli tertibatla birlikte özel sınıflar, onlara uygun okullar olsa daha iyi olmaz mı?

Engelliler okul hayatına devam etmek için kesinlikle yaşıtlarına yetişemedikleri, müfredattan sorumlu olup lisans sınavlarına girip çoğunlukla Tarih, Edebiyat gibi tamamen sözel bölümleri tercih etmek zorunda kalıyorlar. Hâlbuki uygun eğitim koşullarında –Avrupa’daki örneklerde olduğu gibi- avukat, sanatçı vb olabilirler. Zorunlu meslek seçiminden sonra sosyal hayatta karşılaşılan zorluklar başlıyor. İşsizliğe hala çözüm bulunamamışken engelli istihdamı başka bir problem oluyor. Sosyal hayata tutunmaya çalışmaları ise daha başka bir problem. Günlük hayatta bize bile engel olan rampasız kaldırımlar, yolun ortasında beliren direkler, ağaçlar, seslendirilmemiş otobüsler, belirlenmemiş yollar vs engelliler için kat be kat engel oluşturuyor.

Son olmasa da benim son olarak söyleyeceğim yasalaşmamış ya da yasalaşsa da uygulanmayan çeşitli engelli hakları var tabi. Bu hususta en önemli görev eğitim kurumlarına, dolayısıyla bu alanda çalışan öğretmenlerimize ama en başta siyaset üretmekle yükümlülere düşmektedir. Engelliler engellerini aşmak için onca çabalarken doğuştan engelli mi yoksa sonradan engellenmiş mi oluyorlar tekrar düşünmekte fayda var.

Engeller bizim zihnimizdedir.

Okuyucu Yorumları

İsminiz :
Yorumunuz değerlendirilmek üzere kaydedilmiştir. Yorumunuz onaylandıktan sonra bu sayfada görüntülenecektir
aylin 06.11.13 / 17:08
çok güzel
(Oyunuz alınmıştır!) 0 0
bahar şentürk 06.11.13 / 17:07
güzel
(Oyunuz alınmıştır!) 0 0
bahar şentürk 06.11.13 / 17:07
güzel olmuş
(Oyunuz alınmıştır!) 0 0