Haber Detay

Futbolda Şiddetin Nedenleri

Sosyolog Canan AYDINER’in yaptığı araştırma “Futbol Seyircisini Şiddete Yönelten Nedenler Nelerdir?” sorunun cevaplarını veriyor.

Bu çalışmanın amacı; toplumu tehdit etme derecesine kadar gelmiş olan tribün şiddeti ve seyirci terörünü nedenleri ile birlikte ortaya koymaktır.

Bu doğrultuda niceliksel bir yöntem izlenerek araştırma yapılmıştır. Araştırma evrenini; 2009-2010 futbol sezonu Turkcell Süper Lig takımlarından, üç büyük olarak adlandırılan (Beşiktaş, Fenerbahçe, Galatasaray) takımlarının taraftarları oluşturmaktadır.

Araştırmadaki belli başlı bulgulara bakacak olursak;

“Maç esnasında hangi tezahüratlara katılırsınız?” diye sorduğumuz taraftarlar şu cevapları vermişlerdir: %52’si takım sloganı, %28’i hepsine katılırım, %12’si küfrederim, %6’sı ıslık ve yuhalama ve %2’si de kavga ve dövüşe katılırım demiştir.

Bu doğrultuda “Küfretmek nasıl bir davranıştır?” diye sorduğumuz taraftarların %43’ü deşarj yoludur, %35’i hatalıdır, %11’i diğer seçeneği, %6’sı suçtur ve %5’i de haktır diye yanıtlamıştır. Diğer kısmını seçenlerden bunun “normal bir davranış, bazen iyi bazen kötü olduğunu, işin doğasında var, ahlaksızlık ve eğitimsizlik olduğunu” söylemişlerdir.

Taraftarlara “Taraftarlar arasındaki şiddet olaylarının en önemli nedeni nedir?” diye sorulduğunda;

%31’i doğal kişilik yapısındaki şiddet eğilimi, %27’si taraftarların yetersiz eğitimi, %22’si tutulan takımın başarısızlığı, %10’u diğer seçeneğini, %7’si yetersiz ya da tahrik edici güvenlik tedbirleri, %1’i stadyumun konumu, %1’i maç biletleri alımındaki sıkıntılar ve yine %1’i ekonomik yetersizlik demektedir.

En önemli neden olarak doğal kişilik yapısındaki şiddet eğilimi gösterilmektedir. Aslında burada taraftarlar bilerek ya da bilmeyerek Freud’a hak vermektedirler. İkinci neden olarak yetersiz eğitim gösterilmektedir. Üçüncü neden ise takımının başarısızlığı gösterilmektedir. %10’luk kısım diğer seçeneğini seçmiş ve burada da “kazanma hırsı, tribünlerin çıkar çatışmaları, toplumsal kaygılar ve modern toplum yapısı” açıklamalarını eklemişlerdir.

Şiddete karşı alınabilecek tedbirlerin ne olduğunu sorduğumuz taraftarların %21’i medya ile telkinlerde bulunulmalı, %19’u yeterli saha içi ve dışı önlemler alınmalı, %17’si Diğer seçeneğini, %15’i yetkili kuruluşlar iyi organize edilmeli, %14’ü taraftarlar futbol kuralları hakkında eğitilmeli, %9’u kadın seyircilerin maçlara daha sık gitmelerini ve %8’i de maç öncesi yatıştırıcı aktiviteler yapılmalı diye yanıtlamıştır. %17’lik dilime giren taraftarların “şiddetin önlenemeyeceğini, önlense bile kesin ve yaptırımı olan cezalar sonucu olabileceğini” söylemişlerdir.

Bu bağlamda taraftarlara sorulan “Cezai tedbirler şiddet olaylarını engeller mi?” sorusuna %47’si kısmen, %27’si hayır ve %26’sı da evet cevabını vermiştir. Kısmen cevabını veren taraftarların nedenleri arasında “cezaların yaptırımının arttırılması, cezaların kişilere yönelik olması, çünkü taraftarların şiddetinin kendi içinde olduğuna vurgu yapılması, bu bağlamda cezaların kulüplere kesilmesi taraftarı engellemez aksine cesaretlendirir, ne kendi cebinden çıkan para vardır ne de cezaya karşı yükümlülüğü” diyerek cevaplamışlardır.

Hayır cevabını veren taraftarların ise daha ümitsiz olduğu görülmektedir. Daha önce verilen cezaların işe yaramayıp devamlı tekrarlanması yüzünden cezaların etkili olmadığını düşünmektedir. Aynı zamanda cezaların kişilere değil kulüplere verilmesi de yine burada söylenmiştir. Ayrıca yasakların her zaman çiğnenmek için var olduğunu ve cezaların herhangi bir tedbir oluşturmayacağını da belirtenler olmuştur. Evet seçeneğini seçenler de “bu cezaların caydırıcı olabileceği, halkın suçunun bastırılmasının en iyi yolun ceza olduğunu veya toplum olarak ceza ile akıllanıyoruz” diyerek açıklamışlardır.  

Yapılan bu çalışmada belirlenen amaç doğrultusunda, futbol seyircisini şiddete yönelten nedenler incelenmiş ve en önemli neden olarak “doğal kişilik yapısındaki şiddet eğilimi” saptanmıştır. Bu çalışmadan çıkarılabilecek genel sonuçtur. Aynı zamanda maç öncesinde görülen şiddet olaylarının en önemli nedeni “medyanın ve kulüp yöneticilerinin açıklamaları” olarak gösterilmiştir. Maç esnasındaki şiddet olaylarının nedeni olarak ise “hakemlerin yanlış tutum ve davranışları” önemli bir şekilde vurgulanmıştır. Medyanın ve kulüp yöneticilerinin açıklamaları, hakemin yanlış tutum ve davranışları taraftarları tahrik etmektedir. Taraftarlar içlerindeki şiddet eğilimini bu etkiden dolayı dışa vurmaktadır.

Bu çalışmada, istisnasız her yerde şahit olabileceğimiz şiddet kavramı, sadece futbol düzeyinde ele alınmış ve bu çerçevede açıklanmıştır. Şiddeti hayatımızın her yerinde görmek mevcuttur; aile içinde, eğitim kurumlarında, sokaklarda, futbol tribünleri ve sahalarında… Bundan dolayı futbol da şiddetin ortaya çıkabilmesi için diğer kurumlar gibi bir araç olarak kullanılmaktadır.

Okuyucu Yorumları

İsminiz :
Yorumunuz değerlendirilmek üzere kaydedilmiştir. Yorumunuz onaylandıktan sonra bu sayfada görüntülenecektir
deli dumrul 27.10.13 / 13:24
Şiddetin temel nedeni bence egitimsizlik ve de fazla fanatizm dir dir diye düşünüyorum aileden gelen şiddet egilimi,geçimsizlik , sosyo ekonomik durum, gibi durumlarda sayïlabilir
(Oyunuz alınmıştır!) 0 0